Μια ιδιαίτερα σημαντική εκδήλωση έλαβε χώρα στα Γιαννιτσά την Τετάρτη 13 Μαΐου 2026 και ώρα 19.00΄. Η αίθουσα του Δημοτικού Συμβούλιου του Δήμου Πέλλας γέμισε με πλήθος συνδημοτών μας που παρακολούθησαν με έκδηλο ενδιαφέρον μια ημερίδα που αφουγκράζεται τα ερωτήματα, την ανησυχία της κοινής γνώμης και την διάθεση των σημερινών ανθρώπων για γνώση, ενημέρωση και προστασία.
Η ημερίδα, αποτέλεσμα άψογης συνεργασίας συνδιοργανώθηκε από τον Δήμο Πέλλας, την Διεύθυνσης Αστυνομίας Πέλλας, τον Δικηγορικού Σύλλογο Γιαννιτσών και την Ιστορική– Λαογραφική Εταιρεία Γιαννιτσών ‘’Ο Φίλιππος’’, είχε τον γενικό τίτλο ‘’Κυβερνοασφάλεια στην σύγχρονη εποχή’’, Περιλάμβανε δε, δύο εισηγήσεις:
α. ‘’Προστασία καταναλωτών και επιχειρήσεων’’ με ομιλητή τον κ. Παπαπροδρόμου Γεώργιο, αντιστράτηγο ε.α. , πτυχιούχο Νομικής Α.Π.Θ., δικαστικό γραφολόγο, πρ. δ/ντή δ/νσης δίωξης ηλεκτρονικού εγκλήματος.
β. ‘’Ηλεκτρονικές απάτες. Εντοπισμός και αποφυγή τους’’ με ομιλητή τον κ. Βασιλείου Εμμανουήλ, αστυνόμο Β΄, αξιωματικό τμήματος δίωξης και εξιχνίασης εγκλημάτων Πέλλας.
Είναι αλήθεια ότι τα τελευταία χρόνια συντελείται μια άνευ προηγουμένου εξέλιξη που έχει αναστατώσει και εν μέρει θορυβήσει την Ελλάδα και όλη την ανθρωπότητα. Οι εξελίξεις στον χώρο της ηλεκτρονικής, της πληροφορικής, της τεχνολογίας και της ενημέρωσης του κόσμου κινούνται με ραγδαίους ρυθμούς. Η πραγματικότητα μεταφέρθηκε από το φυσικό περιβάλλον στο ηλεκτρονικό περιβάλλον. Π.χ. η ρητορική μίσους, η απαξίωση, η ενδεχόμενη κατάντια του κυβερνοσυστήματος, η διάδοση ναρκωτικών, επίδραση ουσιών, η εμπορία ανθρώπινου σώματος, θέματα παραπληροφόρησης, σεξουαλικής εκμετάλλευσης ανήλικου, νοητικές διαδικασίες, παραπληροφόρησης, απάτες επενδυτικές, τζόγος και πολλά άλλα.
Τι άραγε όμως θεωρείται κυβερνοχώρος; Εδώ συμπεριλαμβάνει σειρά πλαισίων όπως τεχνολογίες ακμής, βιοτεχνολογίες, τεχνητή νοημοσύνη, κβαντικές τεχνολογίες, εφοδιαστική αλυσίδα, απειλές στον κυβερνοχώρο κ.ά. Όπως και να έχουν όλα τα ζητήματα δεν μπορεί να γίνει ηλεκτρονική απάτη χωρίς ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα. Η ιδιωτικότητα θα πρέπει να προστατεύεται. Επιχειρήσεις, εταιρείες, επαγγελματίες κλπ. θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί και προσεκτικές. Το λεγόμενο κυβερνοέγκλημα ολοένα και περισσότερο αυξάνεται. Τα προσωπικά μας δεδομένα είναι ο πρώτος στόχος. Ισχυρά δίκτυα οργανωμένου εγκλήματος πολλαπλασιάζονται στην Ευρώπη αναζητώντας δύναμη από το διαδίκτυο. Απαραίτητη θεωρείται, πλέον, η θέσπιση θέσης ειδικού εισαγγελέα για το ηλεκτρονικό έγκλημα
Το κυβερνοέγκλημα, αυτή η γκρίζα, λοιπόν, οικονομία με το κέρδος της όσο κι αν ακούγεται περίεργο, θεωρείται ως η 3η οικονομία στον κόσμο, μετά από εκείνη των Η.Π.Α. και της Κίνας! Οι κάτοικοι της γης σήμερα ξεπερνούν τα 8,5 δις ανθρώπους με την πλειοψηφία τους να κατοικούν σε Ασία και Αφρική. Και ενώ 2,2 δις άνθρωποι δεν είναι συνδεδεμένοι με το διαδίκτυο ή τα Μ.Κ.Δ. , τα κινητά τηλέφωνα που λειτουργούν σήμερα είναι αριθμητικά πολύ περισσότερα από όλους τους κατοίκους της γης! Ανοδικά κρίνεται η χρήση των ΤΠΕ στην ελληνική κοινωνία. Γίνονται εντατικές και αποτελεσματικές προσπάθειες από τις αρμόδιες υπηρεσίες για προστασία από κυβερνοεπιθέσεις προστατεύοντας ανθρώπους, συσκευές, δεδομένα προσωπικά (personal data) όπως και μαζικά δεδομένα (big data).
Δεν είναι λίγες οι φορές που τα παιδιά αλλά και άλλες ευάλωτες ομάδες πληθυσμού γίνονται θύματα κυβερνοεπιθέσεων, βίας, απειλών, τζόγου και αυτό είναι πραγματικά μια δραματική διαπίστωση. Το δε ατελείωτο σκρολάρισμα στοιχίζει στην υγεία τους. Η τεχνολογία σίγουρα έχει και καλά αλλά και άσχημα αποτελέσματα. Εξαρτάται πού την οδηγούμε και πώς την χειριζόμαστε.
Σημαντικό χώρο καταλαμβάνουν οι ηλεκτρονικές απάτες, οι απάτες του ενδιάμεσου και οι απάτες τεχνικής υποστήριξης. Οι διαδικτυακές αγορές χρειάζονται διακριτικότητα και ιδιαίτερη προσοχή. Στο μεταξύ δε, νέα επαγγέλματα αρχίζουν κι εμφανίζονται για την κυβερνοασφάλεια. Πολύ βοηθάει η σύγχρονη εκπαίδευση με ειδικά προγράμματα που εκπονούνται αλλά και οι συνεργασίες με φορείς, υπηρεσίες και ειδικούς.
Αξίζει να σημειωθεί ότι ιδρύθηκε και λειτουργεί η Εθνική Ακαδημία Ψηφιακών Ικανοτήτων που συμβάλλει κατά πολύ στην υποστήριξη, προβολή και διευθέτηση ζητημάτων σχετικά την κυβερνοασφάλεια. Υπάρχει δε, ειδική πλατφόρμα για αναφορά κυβερνοεγκλημάτων άμεσα, εύκολα και δωρεάν. Είναι παραδεκτό ότι πολλά θετικά αποτελέσματα έχουν προκύψει με την διεθνή συνεργασία.
Οι δόλιες ενέργειες μέσω ψηφιακών εργαλείων για εξαπάτηση καταναλωτών και γενικά πολιτών έχουν αυξηθεί πολύ τα τελευταία χρόνια, πράγμα που το παρατηρούμε και στην ευρύτερη περιοχή μας. Είναι, δίχως αμφιβολία, δελεαστικές, ελκυστικές και αληθοφανείς. Άτομα τρίτης ηλικίας- και όχι μόνον -πέφτουν θύματα ηλεκτρονικής απάτης. Είναι χαρακτηριστικό το πώς δρουν και με ποιον τρόπο προσεγγίζουν τα θύματά τους. Αρκετές φορές μηχανεύονται ή υπόσχονται κάποιο επίδομα, τακτοποίηση, χαμηλές τιμές κ.ά. Σε άλλες περιπτώσεις ισχυρίζονται ότι κάποιο συγγενικό τους άτομο έπαθε κάποιο τροχαίο ατύχημα και θα χρειαστούν για αυτό χρήματα ή υπάρχει ανάγκη νοσηλείας σε κλινική με κάποιο χρηματικό αντίκρισμα. Σε ορισμένες περιπτώσεις υπάρχει κάποια καμουφλαρισμένη φωνή ‘’αστυνομικού’’ ή ‘’γιατρού’’ που ενδιαφέρεται-δήθεν- πολύ για το όλο σοβαρό ζήτημα. Μάλιστα σε κάποια περιστατικά ζητούν χρυσαφικά, κοσμήματα, πολύτιμα τιμαλφή κλπ. Από την άλλη δε, έχουν αυξηθεί οι λεγόμενες επενδυτικές οικονομικές απάτες. Με πειθώ και διάλογο παραπλανούν αρκετούς ανθρώπους μετατρέποντάς τους σε θύματα. Επίμονα και βιαστικά ζητούν τηλέφωνα, ημαίηλ, αριθμούς viber, pin, τραπεζικούς λογαριασμούς και άλλα στοιχεία. Δημιουργούν ενίοτε ένα πιεστικό κλίμα, ανησυχία και σχετικό πανικό κι έτσι-όχι λίγες φορές-πετυχαίνουν τον σκοπό τους.
Εμείς οι πολίτες οφείλουμε να είμαστε ενημερωμένοι και προσεκτικοί. Σίγουρα δεν βιαζόμαστε και δεν αιφνιδιαζόμαστε. Αποφεύγουμε να κάνουμε κινήσεις που δεν γνωρίζουμε, δεν καταβάλουμε προκαταβολή και παραμένουμε ψύχραιμοι και υποψιασμένοι. Ούτε λοιπόν πανικός χρειάζεται αλλά ούτε και εφησυχασμός! Εάνπαραστεί ανάγκη, επικοινωνούμε άμεσα με τις υπηρεσίες της τράπεζας και τις ενημερώνουμε για τα τεκταινόμενα. Όπου υπάρχει σοβαρό ζήτημα απευθυνόμαστε στο τμήμα Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος. Οι σχετικές υπηρεσίες είναι πρόθυμες να βοηθήσουν.
Απαιτείται ιδιαίτερη ευαισθησία στην κοινωνία, σεβασμός της ανθρώπινης προσωπικότητας και των προσωπικών δεδομένων. Θέλει προσοχή από όλους και όλες, μικρούς και μεγάλους. ‘’Κάλλιον εστί το προλαμβάνειν παρά το θεραπεύειν’’ όπως έλεγε και ο Ιπποκράτης. Οφείλουμε να είμαστε σε διαρκή επαγρύπνηση. Η καλύτερη πρόληψη είναι η γνώση και η ωφελιμότερη επένδυση είναι η ενημέρωση.
Έντονο ήταν το ενδιαφέρον του πολυπληθούς κοινού που το εξέφρασε με πλήθος ερωτημάτων και αποριών που απηύθυναν προς τους εκλεκτούς ομιλητές. Οι τελευταίοι με υπομονή, καλή διάθεση κι ευαισθησία απάντησαν κι έδωσαν λύση σε πολλούς προβληματισμούς. Πολλά από αυτά που ακούστηκαν στην αίθουσα ήταν φανερό ότι άγγιζαν τον εαυτό τους, τους συγγενείς τους και τις καταστάσεις που βίωσαν.
Οι καίριες, ουσιαστικές κι εμπνευσμένες τοποθετήσεις του Δήμαρχου Πέλλας κ. Φουντουκίδη Ευστάθιου, του Διευθυντή Αστυνομικής Διεύθυνσης Πέλλας κ. Γεωργίτσα Δημήτριου, του πρόεδρου του Δικηγορικού Συλλόγου Γιαννιτσών κ. Τανάσκου Χρήστου και του πρόεδρου της Ιστορικής και Λαογραφικής Εταιρείας Γιαννιτσών κ. Κάμτση Κωνσταντίνου, πρόσθεσαν ένα επιπλέον περιεχόμενο και μια άλλη διάσταση στην ομολογουμένως εξαιρετική-από κάθε άποψη- εκδήλωση.
Η βιντεοσκόπηση της εκδήλωσης και η σχετική ηλεκτρονική επεξεργασία έγινε από τον κ. Γεώργιο Γρηγοριάδη, μέλος Δ.Σ. της Ι.Λ.Ε. Γιαννιτσών ‘’Ο Φίλιππος’’.
Κείμενο: Λάζαρος Η. Κενανίδης, εκπαιδευτικός, διδάκτορας ΑΠΘ, υπεύθυνος Α.Λ.Π. και μέλος Δ.Σ. της Ι.Λ.Ε. Γιαννιτσών ‘’Ο Φίλιππος’’.
